Wypłata z konta emerytalnego IRA przed ukończeniem 59,5 roku życia oznacza zwykle dodatkowy podatek 10 procent. Ustawa SECURE 2.0 dodała nowe wyjątki: nagły wydatek osobisty do 1000 dolarów rocznie i do 10 000 dolarów dla ofiar przemocy domowej. Osobny wyjątek: do 22 000 dolarów po klęsce żywiołowej.
Zasadę zna każdy, kto oszczędza na emeryturę w Stanach: pieniądze wyjęte z konta IRA przed ukończeniem 59,5 roku życia obciąża, poza zwykłym podatkiem dochodowym, dodatkowy podatek karny w wysokości 10 procent. Mniej znana jest inna rzecz: lista wyjątków od tej kary urosła. W poradnikach krążących w polonijnej prasie bywa przedstawiana tak, jakby była zamknięta od lat, tymczasem ustawa SECURE 2.0 dopisała do niej nowe pozycje, obowiązujące dla wypłat dokonanych po 31 grudnia 2023 roku.
Jak działa kara za wcześniejszą wypłatę
Urząd podatkowy IRS nazywa wypłaty przed 59,5 rokiem życia „wczesnymi” (early distributions). Do zwykłego podatku dochodowego dochodzi wtedy dodatkowe 10 procent, chyba że sytuacja podatnika pasuje do jednego z wyjątków wymienionych w przepisach. Uwaga na konta SIMPLE IRA: przy wypłacie w ciągu pierwszych dwóch lat uczestnictwa w planie kara rośnie do 25 procent.
Klasyczne wyjątki działają bez zmian. Kary nie zapłaci między innymi osoba trwale niepełnosprawna, spadkobierca po śmierci właściciela konta, podatnik pokrywający z IRA koszty leczenia w części przekraczającej 7,5 procent skorygowanego dochodu (AGI), student płacący za studia, kupujący pierwszy dom (do 10 000 dolarów) ani rodzic po narodzinach lub adopcji dziecka (do 5000 dolarów na dziecko).
Nowość pierwsza: nagły wydatek osobisty, do 1000 dolarów rocznie
Największa praktyczna zmiana to tak zwana emergency personal expense distribution, wprowadzona sekcją 115 ustawy SECURE 2.0. Raz w roku kalendarzowym można wyjąć z IRA lub zakładowego planu emerytalnego (na przykład 401(k)) pieniądze na nagły wydatek osobisty lub rodzinny bez 10-procentowej kary. Limit: 1000 dolarów, przy czym wypłata nie może uszczuplić konta poniżej tysiąca dolarów. Wypłacone pieniądze wolno zwrócić na konto w ciągu trzech lat, licząc od dnia następującego po otrzymaniu wypłaty; szczegóły reguluje zawiadomienie IRS Notice 2024-55.
Nowość druga: do 10 000 dolarów dla ofiar przemocy domowej
Sekcja 314 tej samej ustawy chroni ofiary przemocy ze strony małżonka lub partnera. Osoba w takiej sytuacji może wypłacić bez kary do 10 000 dolarów albo połowę salda konta, jeśli jest niższa od tej kwoty. Także tutaj obowiązuje trzyletnie okno na zwrot pieniędzy na konto. Wyjątek dotyczy wypłat dokonanych po 31 grudnia 2023 roku.
Nowość trzecia: do 22 000 dolarów po klęsce żywiołowej
Osobne zasady dotyczą ofiar katastrof. Podatnik, który poniósł stratę ekonomiczną wskutek klęski żywiołowej uznanej federalnie w miejscu jego zamieszkania (huragan, powódź, pożar), może wypłacić do 22 000 dolarów bez 10-procentowej kary. To furtka istotna choćby dla Polonii na Florydzie, przez którą regularnie przechodzą huragany.
O czym pamiętać, zanim sięgniesz po te pieniądze
Po pierwsze: wyjątek znosi wyłącznie karę, nie znosi podatku dochodowego. Wypłacona kwota nadal dolicza się do dochodu za dany rok. Po drugie: jeśli instytucja finansowa nie oznaczy wyjątku w rubryce 7 formularza 1099-R, trzeba go samodzielnie wykazać na formularzu 5329 przy rozliczeniu rocznym. Po trzecie: każda wcześniejsza wypłata to mniejsza emerytura w przyszłości, więc powinna być ostatecznością, a nie pierwszym odruchem.
Pełną tabelę wyjątków publikuje IRS na stronie irs.gov. O ogólnych zasadach wypłat z kont IRA pisaliśmy w tekście Kiedy można wypłacać z konta IRA przed czasem bez kary?.
Rozliczenia podatkowe i planowanie emerytalne najlepiej omówić z fachowcem, który zna oba kraje: polskich księgowych i doradców finansowych znajdą Państwo w katalogu Polish Pages.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej ani finansowej. Decyzje o wypłatach z kont emerytalnych warto skonsultować z licencjonowanym doradcą podatkowym.
