Zgodnie z jej zapisami samorządy mają czas do 2 września, aby samodzielnie dokonać zmian w nazwach ulic, placów, mostów oraz instytucji publicznych, które propagują ustroje totalitarne, w tym komunizm. Jeżeli tego nie zrobią, wojewodowie będą wydawali zarządzenia zastępcze, nadające nowe nazwy. W razie wątpliwości władze gmin mogą zwrócić się do Instytutu o pomoc.
“Wśród nazw ulic, które IPN zakwalifikował do zmian (wraz z komentarzem historycznym) są m.in. ul. 1 Armii Wojska Polskiego (także 2 AWP), 22 lipca, 9 maja (1945 r.), Armii Czerwonej, Zygmunta Berlinga, Bohaterów Stalingradu (także Obrońców Stalingradu), Dąbrowszczaków, Edwarda Gierka, Ludowego Wojska Polskiego, Juliana Marchlewskiego, Marcelego Nowotki, PKWN, Wincentego Rzymowskiego, Karola Świerczewskiego, np. 10-lecia lub 40-lecia PRL, Michała Żymierskiego” – czytamy w depeszy PAP.
Zgodnie z ustawą “nazwy budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, w tym dróg, ulic, mostów i placów, nadawane przez jednostki samorządu terytorialnego nie mogą upamiętniać osób, organizacji, wydarzeń lub dat symbolizujących komunizm lub inny ustrój totalitarny, ani w inny sposób takiego ustroju propagować, przy czym “za propagujące komunizm uważa się także nazwy odwołujące się do osób, organizacji, wydarzeń lub dat symbolizujących represyjny, autorytarny i niesuwerenny system władzy w Polsce w latach 1944-1989”.
Na prośbę Senatu wojewodowie przygotowali listę istniejących jeszcze obiektów propagujących komunizm, wśród nich są te, które upamiętniają Armię Czerwoną, tzw. polsko-sowieckie braterstwo broni, sowieckich partyzantów, utrwalaczy władzy ludowej, Gwardię Ludową i Armię Ludową.
Część demontowanych pomników ma trafić do Muzeum Zimnej Wojny w Podborsku na zachodnim Pomorzu. Działania techniczne będą podejmowane wspólnie przez samorządy i Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu.
