Osoby z rozrusznikiem serca lub defibrylatorem ICD potrzebują regularnych wizyt kontrolnych, podczas których lekarz sprawdza urządzenie, baterię i ustawienia. Według NHLBI pacjenci z ICD odwiedzają lekarza co najmniej raz na pół roku, a część danych może trafiać do lekarza zdalnie, z domowego monitora.
Dobrze działające urządzenie pracuje w tle i pacjent szybko przestaje o nim myśleć – taki jest zresztą cel terapii. Ta sama cecha sprawia jednak, że łatwo odłożyć kontrolę „na później”, choć to właśnie podczas niej lekarz ocenia pracę urządzenia i stan serca.
Urządzenie działa w tle – i o to chodzi
Rozrusznik to – jak wyjaśnia amerykański National Heart, Lung, and Blood Institute (NHLBI) – niewielkie urządzenie wysyłające impulsy elektryczne, które pomagają sercu bić w prawidłowym tempie i rytmie. Może też pomagać zsynchronizować pracę komór serca, co bywa potrzebne przy niewydolności serca; na tej zasadzie opiera się resynchronizacja (CRT). Wszczepialny kardiowerter-defibrylator (ICD) przywraca prawidłowy rytm impulsem lub wyładowaniem i może zapobiec nagłej śmierci sercowej u osób z wysokim ryzykiem groźnych arytmii (NHLBI o leczeniu arytmii).
Po wszczepieniu potrzebne są regularne wizyty. NHLBI pisze, że pacjent z rozrusznikiem może potrzebować kilku wizyt w roku, by sprawdzić urządzenie i jego ustawienia. Zapisy z urządzenia pozwalają dopasować jego pracę do konkretnego pacjenta, a lekarz może też zaplanować wizytę, by przeprogramować urządzenie lub zaktualizować jego oprogramowanie (NHLBI o życiu z rozrusznikiem).
Co sprawdza się podczas kontroli
W przypadku ICD instytut mówi o wizytach co najmniej raz na pół roku. Obejmują one zwykle kontrolę urządzenia i baterii, przegląd leków, badania serca, takie jak EKG, oraz analizę danych z monitoringu zdalnego. Część pacjentów otrzymuje domowy monitor, z którego dane trafiają do lekarza lub producenta urządzenia, dzięki czemu pracę defibrylatora można sprawdzać także między wizytami (NHLBI o życiu z ICD).
Z czasem dochodzi decyzja planowana właśnie na kontrolach: wymiana urządzenia (generatora z baterią). NHLBI przypomina, że rozruszniki działają zwykle wiele lat, ale część urządzenia lub całość może wymagać wymiany, a wyczerpana bateria ICD oznacza zabieg jej wymiany. Regularne kontrole pozwalają zaplanować taki zabieg z wyprzedzeniem, a nie w pośpiechu.
Osobną grupę stanowią pacjenci z kamizelką-defibrylatorem (WCD), noszoną czasowo. NHLBI podkreśla, że chroni ona tylko wtedy, gdy jest noszona – czyli przez cały czas, z wyjątkiem kąpieli lub prysznica.
Pacjentom z rozrusznikiem instytut zaleca też noszenie przy sobie karty urządzenia z informacją o typie rozrusznika i elektrod, dacie wszczepienia oraz danych kontaktowych lekarza. Kartę okazuje się m.in. przy kontroli na lotnisku i u nowych lekarzy.
Kiedy dzwonić do lekarza, a kiedy pod 911
NHLBI zaleca kontakt z lekarzem po każdym wyładowaniu defibrylatora. Po jednym lub dwóch silnych wyładowaniach w krótkim czasie, jeśli objawy ustąpiły, wystarczy umówić wizytę na ten sam lub następny dzień. Jeśli objawy nie ustępują, potrzebna jest pilna pomoc – telefon pod 911. Kontaktu z lekarzem wymaga też podejrzenie, że rozrusznik nie działa prawidłowo; sygnałami ostrzegawczymi mogą być duszność, zawroty głowy i omdlenia.
Kilka silnych wyładowań w krótkim czasie albo objawy zawału lub zatrzymania krążenia to według instytutu sytuacja nagła: potrzebna jest wtedy natychmiastowa pomoc – telefon pod numer 911 lub szpitalny oddział ratunkowy.
Kontrole bez wyprawy przez pół miasta
Kontrola urządzenia to również rozmowa – o zasłabnięciach, odczuwanych wyładowaniach, lekach i zabiegach planowanych u innych specjalistów, które trzeba z urządzeniem skoordynować. Dla seniorów z Queens znaczenie ma też odległość: wizyta w swojej dzielnicy, w języku polskim, sprzyja temu, by kontrole odbywały się regularnie.
Dr Adam S. Budzikowski, MD, PhD, FHRS, kardiolog i elektrofizjolog, wszczepia, usuwa i kontroluje rozruszniki serca, defibrylatory ICD i układy resynchronizujące, a pacjentów przyjmuje w Przychodni Maspeth. Zajmuje się także opieką nad osobami z kamizelką-defibrylatorem. Zakres tej opieki opisuje strona Kardiologia w Przychodni Maspeth, a adresy i telefon zawiera wpis Adam S. Budzikowski Physician PC w katalogu PolishPages. Kontrolę urządzenia można umówić pod numerem 929-252-9330.
Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny – to informacja ogólna, a nie porada medyczna, i nie zastępuje wizyty u lekarza. W indywidualnych sprawach zdrowotnych należy skonsultować się z lekarzem.
