Prezydent RP Karol Nawrocki i pierwsza dama Marta Nawrocka rozpoczną 20 września czterodniową wizytę w USA od spotkań z nowojorską Polonią. Dwa dni później ruszy debata generalna ONZ, której tłem będą wojna w Ukrainie, kryzys na Bliskim Wschodzie oraz spór o przyszłość światowego bezpieczeństwa.
W niedzielę para prezydencka odwiedzi Greenpoint, a później spotka się z Polonią w Middle Village na Queensie. Kilkadziesiąt godzin później okolice siedziby Organizacji Narodów Zjednoczonych wypełnią kolumny samochodów i delegacje, zaś uwaga świata przeniesie się na rozmowy przywódców.
Wizyta pary prezydenckiej połączy dwa bardzo różne obrazy Nowego Jorku: bliskie spotkanie z rodakami oraz dyplomację prowadzoną w najbardziej intensywnym tygodniu roku dla ONZ.
Najpierw Greenpoint i Queens
Niedzielny program rozpocznie się o godz. 12:00 mszą św. w kościele św. Stanisława Kostki na Greenpoincie. Uroczystość wpisuje się w kilka rocznic: 130-lecie parafii, 300-lecie kanonizacji jej patrona oraz 250-lecie niepodległości Stanów Zjednoczonych. Dla Polonii to czytelne połączenie pamięci o własnych korzeniach z historią kraju, który stał się domem dla kolejnych pokoleń Polaków.
O godz. 16:00 para prezydencka spotka się z Polonią w audytorium Christ the King High School przy 68-02 Metropolitan Avenue w Middle Village, o czym informowaliśmy już na Poland.us. Drzwi zostaną otwarte o godz. 13:00, a udział wymaga wcześniejszej rejestracji. Organizatorzy zapowiadają wystąpienie prezydenta, wręczenie odznaczeń państwowych osobom zasłużonym dla środowisk polonijnych oraz część muzyczną. Formularz zgłoszeniowy udostępnił Konsulat Generalny RP w Nowym Jorku.
Dlaczego prezydent przyjeżdża do USA
Spotkania z Polonią otwierają wizytę, ale jej głównym oficjalnym celem jest udział Karola Nawrockiego w debacie generalnej 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Zgodnie z komunikatem Kancelarii Prezydenta RP pobyt potrwa od 20 do 23 września. Szczegółowy program rozmów politycznych ma zostać ogłoszony osobno.
Debata generalna rozpocznie się we wtorek 22 września i potrwa do 28 września. To coroczne forum, na którym wszystkie 193 państwa członkowskie mają głos, choć ciężar wystąpień mierzy się później reakcjami rządów, mediów i rynków. Bezpieczeństwo wschodniej flanki NATO, wojna Rosji przeciwko Ukrainie, relacje ze Stanami Zjednoczonymi i obecność amerykańskich wojsk w Polsce należą do tematów, które Karol Nawrocki regularnie porusza w wystąpieniach międzynarodowych. Pełny zakres tegorocznego przemówienia nie został jeszcze ogłoszony.
Między ONZ a polsko-amerykańskim biznesem
W poniedziałek 21 września odbędzie się Polish-American Economic Summit, organizowany przez Kancelarię Prezydenta RP i Centrum Strategii Rozwojowych. Karol Nawrocki ma wygłosić przemówienie inauguracyjne, a program obejmuje współpracę gospodarczą, technologie, energetykę i przemysł obronny. Układ debat pokazuje, że organizatorzy chcą przełożyć sojusz z USA na inwestycje, projekty przemysłowe i kontakty między firmami.
W tle znajduje się grudniowy szczyt G20 w Miami. Karol Nawrocki otrzymał od Donalda Trumpa zaproszenie do udziału w tym spotkaniu. To prestiżowy sygnał, choć warto zachować precyzję: zaproszenie na szczyt nie oznacza automatycznie formalnego członkostwa Polski w G20.
Prezydent powiedział 14 września: „Chcę, aby w grudniu na szczycie G20 w Miami wybrzmiał głos całego Trójmorza”.
Ta wypowiedź pokazuje, że Warszawa chce wykorzystać dostęp do rozmów z Waszyngtonem także do reprezentowania interesów państw Europy Środkowo-Wschodniej. Poniedziałkowa konferencja pozwoli ocenić, jak ten polityczny zamiar zostanie przedstawiony przedsiębiorcom przed spotkaniem w Miami.
Nowy Jork w centrum sporów, których nie da się ominąć
Tydzień wysokiego szczebla ONZ przypadnie na czas, gdy wojny i rywalizacja mocarstw coraz mocniej podważają skuteczność instytucji międzynarodowych. Sekretarz generalny António Guterres mówił 16 września o „erze głębokiej niepewności”. Wśród głównych tematów wskazał wojnę Rosji przeciwko Ukrainie, sytuację w Gazie, sztuczną inteligencję oraz kryzys klimatyczny. Program ONZ przewiduje też spotkania poświęcone transformacji energetycznej, przygotowaniu na przyszłe pandemie, prawu do rozwoju i zagrożeniom związanym ze wzrostem poziomu mórz.
Napięcie będzie widoczne również poza salą obrad. Jak przekazał agencji AP izraelski ambasador przy ONZ Danny Danon, premier Benjamin Netanjahu ma przylecieć do Nowego Jorku 23 września i następnego dnia wystąpić w ONZ. Wizycie towarzyszy ostry spór o wojnę w Gazie oraz publiczne wypowiedzi burmistrza Nowego Jorku Zohrana Mamdaniego. Danon przewiduje protesty, dlatego końcówka tygodnia może przynieść wzmożone zabezpieczenia i utrudnienia wokół East Side.
Co ta wizyta może znaczyć dla Polonii
Dla Karola Nawrockiego będzie to drugi kolejny udział w debacie generalnej ONZ jako prezydenta Polski. Rok temu mówił w Nowym Jorku o kruszeniu się ładu międzynarodowego i rosyjskim zagrożeniu. Tegoroczna wizyta pokaże, czy Polska zdoła połączyć trzy cele: zabieganie o bezpieczeństwo, przyciąganie amerykańskiego kapitału i budowanie politycznego znaczenia Polonii.
Spotkanie na Queensie nie jest jedynie ceremonialnym dodatkiem do programu ONZ. Amerykanie polskiego pochodzenia są wyborcami, przedsiębiorcami i uczestnikami życia publicznego w USA. Ich widoczność daje relacjom między Warszawą a Waszyngtonem społeczne zaplecze, którego nie zastąpią same rozmowy przywódców.
Niedziela będzie należała do Polonii. Od poniedziałku rozmowa przeniesie się na gospodarkę, bezpieczeństwo i układ sił na świecie. O znaczeniu tej wizyty przesądzą więc nie same fotografie ze spotkań, lecz treść wystąpienia w ONZ, kontakty gospodarcze oraz to, czy głos Polonii znajdzie miejsce w dalszej polityce Warszawy wobec USA.
