W 1989 roku podjął decyzję o wyjeździe do Stanów Zjednoczonych, ponieważ w kraju – jak to ujmuje – “nastąpił kryzys finansowy i kultura nie mogła się normalnie rozwijać”. “To nigdy nie są łatwe decyzje – podkreśla. – Każdy z nas musiał je w jakiejś chwili swego życia podejmować, robić bilans emocjonalnych zysków i strat, znaleźć w sobie odwagę lub ulec desperacji”. W nowojorskiej karierze pomogło mu stypendium, które odbył w Londynie, gdzie rozpoznano jego osiągnięcia jako choreografa. “Organizacja, która mnie zaprosiła – British Council – podała moją biografię do ‘Who is Who in Music’ i do ‘Men of Achievement’” – wyjaśnia Marian Żak. W Nowym Jorku najpierw trafił do słynnej szkoły New Dance Group Studio, w której działała m.in. Martha Graham. Skończył też NYU, gdzie później przez jakiś czas wykładał balet. Obecnie uczy tańca w publicznej junior high school. Próbował zajmować się choreografią, ale w Nowym Jorku to bardzo kosztowne zajęcie. Postanowił więc inaczej spożytkować swoją energię i tak narodziła się organizacja nonprofit – New York Dance and Arts Innovation.Zajmuje się ona promocją sztuki. Od kilku lat organizuje w greenpoinckim klubie Europa “Arts Night”, cotygodniowe wieczory, w ramach których występują wybitni artyści z różnych stron świata, jak również z Polski. Organizacja pokazuje przy tym całą sztukę, każdy rodzaj muzyki, plastyki, tańca, fotografii, malarstwa. “Prezentujemy wielu artystów zagranicznych i w ich otoczeniu pokazujemy najlepszych twórców polskich. W ten sposób przekazujemy publiczności wiadomość, że Polacy mają znakomity poziom artystyczny” – wyjaśnia Żak. Dzięki zestawieniu artystów z różnych krajów na koncerty przychodzą zarówno Polacy, jak i Amerykanie, którzy wiedzą już, że poziom imprez jest bardzo wysoki.
NYDAI wydaje również magazyn kulturalny – periodyk anglojęzyczny poświęcony sztuce, promujący polskich artystów w środowisku amerykańskim. Na stronie internetowej – www.nydai.org – można oglądać wideo klipy z prezentowanych przez NYDAI wydarzeń artystycznych. Ogromnym sukcesem New York Dance and Arts Innovation jest organizacja Międzynarodowego Festiwalu “Chopin i przyjaciele”. Odbywa się on każdej jesieni w różnych miejscach Nowego Jorku, m.in. w polskim konsulacie, Fundacji Kościuszkowskiej, Centrum Polsko-Słowiańskim, klubie Europa oraz w Weill Recital Hall w Carnegie Hall. Biorą w nim udział gwiazdy z Polski i z całego świata.
W pracy w NYDAI Marianowi Żakowi pomagają żona oraz dwie córki: Agnieszka, która pod tym kątem skończyła studia na Columbia University, oraz Ania pełniąca rolę konferansjerki na wszystkich odbywających się imprezach.
“Zabrałem ze sobą z Polski przekonanie, że sztuka i kultura to wartości ponadczasowe – mówi Marian Żak. – Chcemy przybliżać kulturę różnych narodów Polakom oraz promować kulturę polską w USA, gdyż jest tego warta”.
