Ablacja przezcewnikowa to zabieg, w którym lekarz wprowadza przez naczynia krwionośne cienkie cewniki do serca, odnajduje źródło nieprawidłowych impulsów i tworzy w tym miejscu niewielką bliznę, która je blokuje. Wykonuje się ją w szpitalu, bez otwierania klatki piersiowej, po wcześniejszej diagnostyce rytmu serca.
Leki pozostają ważną metodą leczenia zaburzeń rytmu serca, ale w wybranych przypadkach elektrofizjolog może dotrzeć do miejsca, w którym rodzi się arytmia. Decyzja o takim leczeniu zapada po dokładnym rozpoznaniu i rozmowie o korzyściach, ryzyku oraz innych możliwościach.
Na czym polega ablacja
Według amerykańskiego National Heart, Lung, and Blood Institute (NHLBI) ablację wykonuje się w szpitalu, w ramach cewnikowania serca. Elastyczne cewniki wprowadza się przez naczynia krwionośne aż do serca: jedne rejestrują sygnały elektryczne i pomagają zlokalizować źródło arytmii, inne służą do leczenia. Końcówkę cewnika kieruje się na niewielki obszar tkanki, a energia – fale o częstotliwości radiowej, bardzo niska temperatura lub światło lasera – tworzy bliznę blokującą nieprawidłowe impulsy (NHLBI o leczeniu arytmii).
Dla pacjenta różnica względem wyobrażeń o „operacji serca” jest zasadnicza: klatki piersiowej się nie otwiera, a zabieg dotyczy niewielkiego fragmentu tkanki odpowiedzialnego za zaburzenie. Właśnie ta precyzja sprawia, że tak wiele zależy od jakości wcześniejszego rozpoznania.
Jak każdy zabieg, ablacja wiąże się z ryzykiem. NHLBI wymienia m.in. krwawienie, zakażenie, uszkodzenie naczynia lub serca, zaburzenia rytmu i zakrzepy, a ze względu na promieniowanie prosi o poinformowanie lekarza o ciąży lub jej możliwości. Omówienie tych kwestii jest stałym elementem kwalifikacji.
Jakie arytmie leczy się ablacją
Zakres wskazań zależy od rodzaju zaburzenia i sytuacji pacjenta. Dr Adam S. Budzikowski kwalifikuje do ablacji i leczy nią m.in. migotanie i trzepotanie przedsionków, nawrotny częstoskurcz węzłowy (AVNRT), dodatkowe drogi przewodzenia w zespole Wolffa-Parkinsona-White’a (WPW) oraz częstoskurcze przedsionkowe i komorowe.
Zanim zapadnie decyzja o zabiegu, arytmię trzeba udokumentować – uchwycić w zapisie EKG, Holterze lub dłuższym monitorowaniu – i ocenić pracę serca w badaniach, takich jak echokardiografia. Ten etap może odbyć się w przychodni, a sam zabieg przeprowadza się później w szpitalu.
Ablacja jest jedną z możliwości, a nie obowiązkowym finałem każdej arytmii. Obok niej NHLBI opisuje leczenie urządzeniami wszczepialnymi, takimi jak rozruszniki i defibrylatory, a u części pacjentów wystarczają leki. Wybór zależy od rodzaju zaburzenia i stanu konkretnego chorego.
Pytania przed zabiegiem
Rozmowa kwalifikacyjna to dobry moment, by zapytać o rzeczy praktyczne: jakie badania trzeba wykonać wcześniej, co z przyjmowanymi lekami, jak wygląda przygotowanie do pobytu w szpitalu i jakie kontrole czekają po zabiegu. Spisane wcześniej pytania pomagają niczego nie pominąć.
Zgoda na zabieg jest naprawdę świadoma wtedy, gdy pacjent rozumie każde zdanie rozmowy o korzyściach, ryzyku i alternatywach. Dlatego dla części polonijnych pacjentów ma znaczenie, że mogą ją przeprowadzić po polsku. Liczy się też ciągłość opieki: gdy kwalifikację, zabieg i późniejsze kontrole prowadzi ten sam lekarz, pacjent nie musi za każdym razem opowiadać swojej historii od nowa.
Kto prowadzi leczenie
Dr Adam S. Budzikowski, MD, PhD, FHRS, to kardiolog i elektrofizjolog, profesor nadzwyczajny medycyny klinicznej w SUNY Downstate Health Sciences University, gdzie opracował od podstaw program ablacji. Konsultacje i kwalifikację prowadzi w Przychodni Maspeth, a zabiegi ablacji wykonuje w szpitalu.
Więcej o kwalifikacjach doktora i zakresie jego pracy można przeczytać w katalogowym profilu dr. Budzikowskiego na PolishPages oraz na stronie o leczeniu zaburzeń rytmu w Przychodni Maspeth. Konsultację umawia się telefonicznie: 929-252-9330.
Niezależnie od planowanego leczenia obowiązuje ta sama zasada bezpieczeństwa: ból, ucisk lub dyskomfort w klatce piersiowej, duszność czy uczucie zbliżającego się omdlenia to objawy, przy których CDC zaleca natychmiastowy telefon pod numer 911 (CDC o objawach zawału).
Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny – to informacja ogólna, a nie porada medyczna, i nie zastępuje wizyty u lekarza. W indywidualnych sprawach zdrowotnych należy skonsultować się z lekarzem.
