Dziennik Polonijny na „Nocy Kupały”: Święto Kupalnocki

Noc Kupały, to prasłowiańskie święto związane z letnim przesileniem. Jest ono obchodzone w czasie najkrótszej nocy w roku. A jak wiemy noc ta przypada, z 22 na 23 czerwca. Kościół katolicki, nie mogąc wykorzenić corocznych obchodów pogańskiej „Sobótki” wywodzącej się z wierzeń słowiańskich, podjął próbę zasymilowania tego właśnie święta z obrzędowością chrześcijańską. Stąd często Kupalnocka,…

File66ba290026166author202408121123
Ewa Michałowska-Walkiewicz
25 czerwca, 2026
Kupala night head
Fot. Ewa Michałowska-Walkiewicz

…niby w dal odeszły dawne obyczaje

niczym mgła spowiła urok stary

lecz gdy czerwiec przyjdzie gdzie zielone gaje

młode panny odprawiają prasłowiańskie czary

gdy z ogniska skry strzelają dookoła

księżyc w tafli wody się odbija cały

w nurtach ciepłej wody Topielica goła

krzyczy, że zaczęła się Nocka Kupały

w krąg tańce szalone przez ognisko skoki

śpiewy pod niebiosa, aż gną się krzaczyska

pary połączone podparte pod boki

śmieją się do siebie patrząc w oczy z bliska

wianki uplecione z rumiankowych kwiatów

rzucane do wody, …z księżyca spojrzeniem

duchy z dala wyją z jakiś obcych światów

jesteś Janku moim największym marzeniem….

co nam życie poda na tacy przyniesie

czy miłość tą wielką i tą wymarzoną

może pocałuje mnie on tutaj w lesie

może kiedyś będę, będę jego żoną….

Teren świętokrzyski

Na południu Polski, a szczególnie w regionie świętokrzyskim uroczystość o podobnym charakterze zwie się Nocą Kupały, a z czasów pogańskich Sobótką. Zaś na Warmii i Mazurach Palinocką. Święto ognia, wody, słońca i księżyca, urodzaju, płodności, radości i miłości, powszechnie obchodzone było na obszarach zamieszkiwanych przez ludy słowiańskie, których obyczajowość oraz religia daleka   była od chrześcijaństwa. Z biegiem czasu, święto to również obchodzone było na obszarach zamieszkiwanych przez ludy bałtyckie, germańskie, a nawet i celtyckie. Starosłowiański bóg Kupała w dawnych czasach, czczony był jako bóg miłości i kojarzenia par. Zatem młode dziewczęta z regionu świętokrzyskiego tu gdzie odkryte zostały ślady słowiańskie, co roku w najkrótszą jego noc urządzają sobie „święto kupalnocki”, paląc święte ognie, puszczając na wodę wianki i tańcząc przy „świecach sabatnich”, inaczej mówiąc czarownych.

Sobótka czyli mały sabat

Kupalnocka poświęcona jest przede wszystkim żywiołom wody i ognia, rzecz jasna mającym oczyszczającą moc. To również święto miłości, płodności, słońca i księżyca. Na Litwie istnieje świętojańska pieśń pod tytułem M?nuo Saulužę ved? („Księżyc poślubił Słoneczko”), opowiadająca jak to pierwszej wiosny po stworzeniu świata, Księżyc wziął ślub ze Słońcem. Kiedy jednak Słońce po nieprzespanej nocy poślubnej wstało i wzniosło się ponad horyzont, Księżyc je opuścił i zdradził z Jutrzenką. Od tamtej pory oba ciała niebieskie są dla siebie wrogami, które nieustannie ze sobą rywalizują, a dzieje się tak szczególnie podczas letniego przesilenia, wtedy kiedy noc jest najkrótsza, a dzień najdłuższy.

Sabat w noc sobótkową

Podczas dużego sabatu czarownic, wszystkie zebrane w jedno miejsce wiedźmy odprawiają złe czary i rzucają zaklęcia na ludzi i zwierzęta. Natomiast sobótka czyli mały sabat polega na tym, że zebrane w tym czasie młode panny rzucają uroki miłosne na wybranych chłopaków, aby tym sposobem zdobyć ukochanego.

Ze starej obrzędowości

W dobie współczesnej ludzie chętnie celebrują czas „Kupalnocki”, puszczając na wodę wianki czy też paląc „świece czarowne”. Jest to zwyczaj typowo miłosny, zatem uczestniczą w nim najczęściej młode panny szukające tego jedynego.

W Skarżysku- Kamiennej w Miejskim Centrum Kultury Grupa Literacka „Wiklina” oraz zespół „Zdrowo Zakręceni”, również celebrowali w najkrótszą noc w roku to święto czytając wiersze poświęcone tej tematyce oraz śpiewając piosenki również nawiązujące do tego święta. 

Kupala night body
Fot. Ewa Michałowska-Walkiewicz

Newsletter Dziennika Polonijnego

1 komentarz

Zostaw swój komentarz

Post
Filter