Historia produkcji szkła w Polsce: Piękno i finezja

Produkcja szkła w Polsce jak nie trudno się domyśleć, posiada długą historię, pamiętającą nawet XIV wiek. Pierwsze wzmianki o ówczesnych hutach szkła, dotyczą między innymi huty w Poznaniu działającej od roku 1310 oraz zakładu szklarskiego w Hutnicy znajdującej się niedaleko Krakowa. Zakład ten rozpoczął swoją działalność w roku 1329. Rozkwit tej gałęzi przemysłu w Polsce…

File66ba290026166author202408121123
Ewa Michałowska-Walkiewicz
12 sierpnia, 2025
Historia produkcji szkla w polsce piekno i finezja kat
Szkła w Polsce. Zdjęcie: Ewa Michałowska - Walkiewicz

Skupiska hut

Największe skupiska hut produkujących szkło, znajdowały się w Małopolsce i Wielkopolsce. Wśród nich najważniejszymi były huty szkła Trzebuń niedaleko Myślenic, a także Radoszyce znajdujące się w regionie Świętokrzyskim, a także huta Wrzosowa usytuowana pod Częstochową. Na terenie Wielkopolski prężnie działały huty w Poznaniu. W XVI wieku powstały nowe zakłady produkcji szkła, takie jak huta w Wilnie, założona przez dworzanina Marcina Paleckiego w 1547 roku, zaś w regionie Świętego Krzyża działały huty należące do biskupów kujawskich.

Szkło materiałem handlu

Produkcja szkła w Polsce nie ograniczała się do obsługi lokalnych rynków. Szkło było materiałem ogromnego handlu na przykład z Węgrami, a rzadziej z Włochami i Czechami. Huty szklane były w okresie wieków średnich niewielkimi zakładami, prowadzonymi przez specjalistów, którzy zwyczajowo nazywani byli hutnikami lub “sularzami”. Ci ludzie byli rzecz jasna właścicielami zakładów, ale także ich głównymi pracownikami. Jeśli chodzi o narzędzia jakich używano w hutach szkła, warto wymienić koła wodne do zasilania urządzeń produkcyjnych, dmuchawce rurowe i ogromne piece opalane drewnem. Ważnym aspektem pracy hutnika, była współpraca hut z lokalnymi władzami, które zapewniały przywilej korzystania z drewna pochodzącego z pobliskich lasów.

Szkło szlifowane

Produkcja obejmowała wykonanie na przykład szyb okiennych, szeregu naczyń używanych w kuchni, flaszek oraz szkła ozdobnego w tym szlifowanego. Huty dostarczały jeszcze tak zwane “błony”, czyli małe, okrągłe szybki do maleńkich ram okiennych.

Krakowskie jarmarki

Kraków był głównym rynkiem zbytu polskiego szkła, które mogło już w tym czasie konkurować ze szkłem weneckim i francuskim. Tylko Kraków, miał przywilej handlu szkłem na targach i jarmarkach.

Postacie związane z polskim hutnictwem szkła

Jedną z ważniejszych postaci w rozwoju przemysłu szklarskiego był Marcin Palecki, który otrzymał monopol na sprzedaż szkła wileńskiego na Litwie. Był on też pewnego rodzaju inwestorem łączącym działalność przemysłową z handlem międzynarodowym. Nie możemy też nie wymienić w tym miejscu Mateusza Allmana, który zainwestował sporą sumę pieniędzy w budowę huty radoszyckiej.

Szesnaste stulecie

Przemysł szklarski w Polsce w XVI stuleciu, należał do bardzo dobrze rozwiniętego i miał on charakter lokalny. Skala produkowanego towaru szklanego dorównywała największym ośrodkom w Europie Zachodniej. Rozwój tej gałęzi przemysłu świadczył o wzrastających potrzebach kulturalnych społeczeństwa.

Artykuł sponsorowany

Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść artykułu, jego aktualność ani przedstawione informacje. W przypadku pytań prosimy o bezpośredni kontakt z autorem. Zdjęcia wykorzystane w artykule mają charakter ilustracyjny.

Newsletter Dziennika Polonijnego

Zostaw pierwszy komentarz

Post
Filter