Czy trzeba mieć wizę albo pobyt w USA, żeby założyć LLC?
Nie. Prawo amerykańskie nie wymaga od właściciela LLC ani obywatelstwa, ani statusu rezydenta, ani nawet fizycznej obecności w Stanach. Cudzoziemiec – osoba prywatna albo polska spółka – może być jedynym właścicielem (tzw. single-member LLC) w stu procentach. To częste źródło nieporozumień: LLC to nie to samo co wiza biznesowa czy prawo do pracy w USA. Właściciel LLC może zarządzać firmą z Polski, a formalną obsługę w Stanach powierzyć registered agentowi (patrz niżej) i księgowemu.
Jaki stan wybrać – Nowy Jork, Delaware czy inny?
Odpowiedź zależy od tego, gdzie firma faktycznie prowadzi działalność. Jeśli planujesz realnie działać w Nowym Jorku – mieć tam biuro, magazyn, klientów, pracowników – najprościej i najtaniej jest założyć LLC bezpośrednio w stanie Nowy Jork. Rejestracja spółki w Delaware czy innym stanie, a potem prowadzenie działalności w Nowym Jorku, i tak wymaga dodatkowej rejestracji jako „foreign LLC” w Nowym Jorku – czyli podwójnych opłat i podwójnego registered agenta, bez żadnej korzyści podatkowej dla firmy faktycznie działającej lokalnie. Delaware ma sens głównie dla spółek szukających inwestorów venture capital albo prowadzących działalność w wielu stanach jednocześnie – dla lokalnego biznesu polonijnego (sklep, firma usługowa, mały import) to zwykle niepotrzebny koszt.
Jak wygląda proces krok po kroku?
Po wyborze stanu kolejność jest w praktyce podobna wszędzie, choć szczegóły i opłaty różnią się stan od stanu:
- Wybór nazwy firmy – nazwa musi być unikalna w rejestrze danego stanu i zawierać oznaczenie „LLC” lub „Limited Liability Company”.
- Złożenie Articles of Organization – podstawowy dokument rejestracyjny składany do sekretarza stanu (w Nowym Jorku: Department of State). W Nowym Jorku opłata za złożenie wynosi 200 dolarów.
- Wyznaczenie registered agenta – osoby lub firmy z fizycznym adresem w danym stanie, dostępnej w godzinach pracy do odbioru korespondencji prawnej. Właściciel mieszkający w Polsce musi skorzystać z płatnej usługi registered agenta (zwykle 100-150 dolarów rocznie) – nie da się tego pominąć.
- Uzyskanie numeru EIN – odpowiednika NIP-u firmy, nadawanego przez IRS. Wbrew powszechnemu przekonaniu numer SSN nie jest do tego potrzebny. Cudzoziemiec bez SSN czy ITIN składa formularz SS-4 telefonicznie (linia międzynarodowa IRS) albo faksem – w polu dotyczącym numeru identyfikacyjnego wpisuje się „Foreign”. EIN przez telefon można otrzymać tego samego dnia, faksem – zwykle w 4-7 dni roboczych, pocztą – 4-6 tygodni. Bez EIN żaden poważny bank ani operator płatności (w tym popularne wśród start-upów Stripe czy PayPal) nie otworzy firmie konta.
- Operating Agreement – wewnętrzna umowa spółki określająca zasady zarządzania i podziału zysków. W większości stanów nie trzeba jej nigdzie składać, ale banki i księgowi zwykle jej wymagają przy otwieraniu konta.
- Publikacja ogłoszenia (tylko w Nowym Jorku) – to specyficzny dla stanu Nowy Jork wymóg, którego nie ma w większości innych stanów: w ciągu 120 dni od rejestracji LLC musi opublikować ogłoszenie o swoim powstaniu w dwóch gazetach wskazanych przez hrabstwo, a potem złożyć Certificate of Publication (opłata: 50 dolarów) w Department of State. Koszt samej publikacji zależy od hrabstwa i bywa bardzo różny – od około 230–400 dolarów w hrabstwie Albany po 1400–1900 dolarów i więcej na Manhattanie. Pominięcie tego kroku nie rozwiązuje spółki automatycznie, ale grozi zawieszeniem prawa do prowadzenia spraw sądowych w stanie Nowy Jork do czasu jego uzupełnienia.
- Otwarcie konta bankowego – z gotowym EIN, Articles of Organization i Operating Agreement większość banków w USA otworzy konto firmowe; część wymaga jednorazowej wizyty osobistej, część (zwłaszcza fintechy) obsługuje to zdalnie.
Ile to kosztuje i ile trwa?
W Nowym Jorku realistyczny budżet na samo założenie to około 450-2250 dolarów, w zależności głównie od kosztu publikacji w danym hrabstwie – plus koszt registered agenta (100-150 dolarów rocznie) i ewentualnej pomocy prawnej czy księgowej. Sam proces rejestracji (bez EIN i publikacji) trwa zwykle kilka dni do kilku tygodni, w zależności od obciążenia biura stanowego. EIN telefonicznie – tego samego dnia, jeśli połączenie się uda; publikacja w Nowym Jorku wydłuża cały proces o kolejnych kilka-kilkanaście tygodni, bo trzeba odczekać wymagany okres publikacji w gazetach.
Jakie obowiązki podatkowe czekają właściciela z Polski po założeniu LLC?
To punkt, o którym najczęściej się zapomina, a konsekwencje pominięcia są dotkliwe. LLC z jednym zagranicznym właścicielem, traktowana przez IRS jako tzw. disregarded entity, musi co roku złożyć formularz 5472 razem z pro forma formularzem 1120 – nawet jeśli spółka nie miała żadnych przychodów, a jedyną „transakcją” był wkład początkowy właściciela. Termin to 15 kwietnia za rok poprzedni (z możliwością przedłużenia do 15 października przez formularz 7004). Za brak złożenia albo złożenie niekompletne IRS nakłada karę 25 000 dolarów za każdy formularz – a jeśli zaległość utrzyma się dłużej niż 90 dni od wezwania, kolejne 25 000 dolarów nalicza się za każde 30 dni zwłoki. To nie jest kara symboliczna i nie zależy od tego, czy spółka faktycznie zarobiła cokolwiek – dlatego doroczne rozliczenie formularza 5472 warto od razu zlecić księgowemu obsługującemu zagraniczne LLC, a nie odkładać na później.
LLC w USA dla polskiej firmy w pigułce
- Nie trzeba mieć wizy, zielonej karty ani SSN, żeby założyć i posiadać LLC w USA.
- Jeśli firma realnie działa w Nowym Jorku, najprościej rejestrować LLC bezpośrednio tam – Delaware nie daje lokalnej korzyści podatkowej.
- EIN uzyskuje się przez formularz SS-4 (telefon/faks), bez numeru SSN czy ITIN.
- Tylko Nowy Jork wymaga publikacji ogłoszenia o rejestracji LLC – koszt zależy od hrabstwa (od ok. 200 do ponad 1900 dolarów).
- Zagraniczny właściciel LLC musi co roku składać formularz 5472 + pro forma 1120 – kara za brak złożenia to 25 000 dolarów.
Zakładanie firmy w obcym systemie prawnym łatwo zrobić dobrze na papierze, a błędnie w szczegółach – zwłaszcza przy corocznych obowiązkach wobec IRS, które łatwo przeoczyć z Polski. Sprawdzonych księgowych i prawników obsługujących zagraniczne LLC znajdziesz w katalogu PolishPages.com.
Marek Zawadzki, Poland.US (Głos Polonii w USA). Tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Aktualne wymogi sprawdzaj na irs.gov oraz na stronie sekretarza stanu właściwego dla Twojej lokalizacji, a w sprawach indywidualnych skonsultuj się z licencjonowanym księgowym lub prawnikiem. Więcej poradników na poland.us.
📱 Pobierz aplikację PolishPages:
App Store (iPhone) | Google Play (Android)
